Compositie – Basis

Wanneer is iets een goede foto? Een goede foto kun je op een aantal manieren definiëren. Aan de ene kant kun je het met het maken van een foto hebben over de manier waarop de foto is belicht. Maar dit is niet de enige reden dat een foto goed is gelukt. Er zijn veel foto’s die niet speciaal zijn, terwijl ze toch goed zijn belicht. De donkere plekken zijn nog net niet helemaal zwart, terwijl de lucht ook niet een egaal wit vlak is. Maar soms heeft een foto gewoon niet de wow-factor. Als het niet ligt aan de belichting of andere instellingen in je camera, ligt het waarschijnlijk aan de compositie. Dit is de manier waarop de elementen en objecten in de foto gepositioneerd zijn ten opzichte van elkaar en de kaders van de foto. Dit klinkt allemaal best ingewikkeld, maar het komt erop neer dat als je een goede foto wil maken, je er van tevoren goed over na moet denken. Waarom zou je bepaalde elementen wel of niet op de foto willen hebben staan? Weet je zeker dat de foto niet mooier zou zijn als die boom er ook nog op zou staan? En kun je beter de hond in het midden van de foto plaatsen, of ergens links of rechts? Al deze vragen leiden uiteindelijk tot de compositie. Soms werkt een foto, en soms niet. Als je meer af weet van compositie en hoe het te gebruiken, zul je steeds vaker zien dat je foto’s ‘werken’. Er zijn bepaalde technieken voor compositie waaruit je kunt kiezen. Soms hebben deze technieken te maken met lijnen in de fotografie, terwijl ze soms juist te maken hebben met waar een bepaald element geplaatst is. Daarnaast kun je nog letten op elementen die vaker terugkomen. Hieronder zal ik een paar van de meest bekende en makkelijk toe te passen compositie elementen behandelen. Alleen door het vaak zelf te doen zul je hier meer oog voor krijgen. Zoals met alles geldt dus, oefenen! 😉

Op deze foto is te zien hoe ik de rule of thirds heb toegepast. De lucht staat er ongeveer voor een derde op, de rivier is ongeveer twee derde breed.

Rule of thirds (Regel van derden)

Als je ooit in je leven gehoord hebt van een compositiemethode, dan heb je waarschijnlijk gehoord van de zogeheten rule of thirds. Dit is omdat het een relatief makkelijk toe te passen methode is. Hoe je het werkt, is te zien in het plaatje hierboven. Bij de rule of third leg je een soort raster over de foto heen van 9 vakken. De lijnen staan in dit geval allemaal op een derde van de kant af. Het idee van deze methode van compositie is dat je de foto op probeert de delen door de lijnen te gebruiken. Fotografeer je bijvoorbeeld een landschap? Let er dan op dat het landschap op een derde van de bovenkant van de foto begint en dus twee derde van de foto in beslag neemt. Je kunt deze methode ook gebruiken als je een model fotografeert. Probeer hier niet het model in het midden van de foto te zetten, maar juist een klein beetje naar links of naar rechts, op een van de lijnen van het raster. Let hierbij wel op de manier waarop je het model hebt gepositioneerd. Kijkt het model naar links? Zet dan je model een beetje naar rechts, daardoor kan de kijker het beeld volgen van het model. Als je een model naar links zet terwijl hij of zij ook naar links kijkt, wordt de foto voor je gevoel op een onnatuurlijke manier afgekapt. Dit geldt ook als het model met het lichaam een bepaalde kant op gedraaid staat.

Deze foto maakt gebruik van leading lines. De huizen vormen door hun perspectief lijnen naar de brug en horizon.

Leading lines (Leidende lijnen)

Een tweede compositiemethode die handig is om te begrijpen is de leading lines methode. In dit geval ga je op zoek naar lijnen in het beeld. Deze lijnen kunnen van alles zijn: denk aan de horizon, bomen een steiger een stuk touw een hekje, noem maar op. Het belangrijkste is dat je ervoor zorgt dat de lijnen ergens naar toe leiden in een foto. Een eigenschap van de mens is namelijk dat we lijnen willen volgen met onze ogen. In een foto zul je dan ook vaak zien dat er lijnen in zitten die je naar een bepaald punt leiden. Dit kan de horizon zijn, of een voorwerp dat je precies op die plek hebt geplaatst.

In de foto hieronder heb ik een steiger op de foto gezet. Deze lijnen leiden naar het meertje dat er achter ligt. Je kunt ook denken aan een foto waarbij bijvoorbeeld een aantal schepen achter elkaar liggen en zo voor je gevoel een lijn vormen. Let maar eens op op de lijnen die je kunt ontdekken in de omgeving. Sommigen zijn wel erg duidelijk, andere wat minder. Hoe meer je hier op let, hoe meer je er zult zien!

In deze foto zijn de ramen het element wat steeds herhaald wordt. Dit zorgt voor rust in de foto.

Repetitie

Een derde regel die ik behandel is de regel van herhaling en patroon. Als er ergens herhaling in een foto zit, straalt dit een bepaalde vorm van rust uit. Soms lijkt het heel saai om een muur van bakstenen te fotograferen. Maar wat als er ineens een baksteen is die groen is in plaats van rood? Dit maakt het ineens heel interessant om te fotograferen. Deze regel is dan ook net zozeer het breken van een repetitie als de repetitie zelf. Aan de andere kant kun je juist proberen om een bepaald patroon vast te leggen. Dit verschilt niet heel erg van een repetitie, aangezien dit dezelfde opzet heeft. Een patroon hoeft niet per se de hele foto te beslaan, maar kan ook een patroon zijn op een gefotografeerd voorwerp.

Dit waren slechts een paar voorbeelden van het toepassen van compositie. In de toekomst zal ik meer regels posten, maar dit is een goede basis om mee aan de slag te gaan. Let maar eens op als je andere foto’s bekijkt welke van deze regels erin gebruikt zijn! Misschien kun je er wel een aantal vinden. Heb je nog vragen of opmerkingen over dit artikel? Laat het weten in de comments!

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *